Gió thổi gấp, trời cao xa, tiếng vượn kêu thấm nỗi buồn; cồn nhỏ giữa nước trong sáng, bờ cát trắng ngần, chim lượn trên không. Lá cây bạt ngàn xào xạc rơi xuống, Trường Giang vô tận cuồn cuộn đổ về. Xa quê hương, tôi phiêu bạt quanh năm, đến mùa thu càng thấy bi thương; suốt đời nhiều bệnh, nay một mình lên đài cao. Cảnh ngộ gian nan khiến tóc mai càng bạc như sương, giữa lúc khốn đốn, gần đây lại vì sức khỏe mà phải ngừng uống rượu đục.

渚（zhǔ）: bãi nhỏ giữa nước. 回: xoay vòng. 落木: lá rụng. 萧萧: tiếng cây cỏ bị gió thổi, rơi rụng. 万里: xa quê nhà.

百年: đời người, ở đây còn gợi tuổi xế chiều. 苦恨: tiếc nuối sâu sắc. 繁霜鬓: tóc mai ngày càng bạc. 潦倒: suy yếu, thất ý. 新停: gần đây đã ngừng.

Bài thơ thường được gắn với những năm cuối đời Đỗ Phủ ở Quỳ Châu, không cần cố xác định một ngày lên đài cụ thể chưa được chứng thực.

Hướng dẫn đọc tác phẩm: Khi ở nhờ Quỳ Châu lúc cuối đời, Đỗ Phủ gắn những gì thấy khi lên cao ngày thu với cuộc phiêu bạt lâu dài và tấm thân nhiều bệnh. Nửa đầu bài thơ có không gian hùng vĩ, nửa sau chuyển vào cảnh ngộ cá nhân; khi đọc cần đồng thời thấy khí thế cảnh vật và sức chịu đựng của con người.

“无边” — vô biên — và “不尽” — bất tận — khiến lá rụng và dòng sông vượt khỏi tầm nhìn trước mắt, mở rộng vào thời gian và không gian. Lá rơi và nước chảy đến có hướng khác nhau, nhưng đều khiến sự trôi qua trở nên cảm nhận được, vì thế cảnh thu mang sức lay động bền lâu.

“常作客” — thường làm khách — và “独登台” — một mình lên đài — chồng thêm nỗi khổ thân thế, không chỉ là thoáng buồn thu. Đến cuối, ngay cả khả năng mượn rượu vơi sầu cũng mất, khiến non sông hùng vĩ phía trước càng làm nổi bật cảnh cô độc, già yếu và bệnh tật của con người.