Nước tuyết ngấm vào tường nam

Thứ Hứa Thận nhìn thấy đầu tiên chẳng phải bức tường mà là một đôi giày chưa hong khô. Giày để cạnh ngăn kéo cũ dưới chân giường, bên ngoài không dính bùn, bên trong lại ẩm đến mức bóp chẳng ra hình. Anh nhớ hôm kia mẹ nói không ra bờ sông, bèn xách lên hỏi sao lại ướt. A Tuệ cúi nhìn một cái, nói có lẽ nửa đêm Hoàng Đậu không nhịn được.

Con chó nghe gọi tên thì ngẩng đầu, rồi lại nằm xuống. Hứa Thận sờ tấm vải nó nằm, đến mảng tường sau tấm vải cũng lạnh. Anh kéo thành giường ra ngoài, A Tuệ lập tức đưa tay ngăn, không kịp, tấm vải cũ che chân tường trượt xuống, lộ một vệt nước kéo dài từ trên xuống dưới. Hai mẹ con cùng im bặt, như thể sau giường lẽ ra phải giấu một thứ còn khó mang ra ánh sáng hơn.

“Có từ bao giờ?”

“Hai hôm nay.” A Tuệ nói, “Trước đâu có nhiều thế này.”

Hứa Thận không tin, đưa ngón tay lần dọc tường, vừa quệt một cái đã có vữa rơi xuống. Anh đứng bật dậy, va đổ ghế, Hoàng Đậu giật mình chui xuống gầm giường, gầm gừ khe khẽ trong họng. Anh chẳng buồn dựng ghế, hỏi ngay mẹ đã biết sao không nói. A Tuệ nhìn chiếc ghế dưới đất, trong lòng cũng nổi nóng: chẳng phải con vừa bước vào cửa đã nói xưởng bận, gỗ lại đắt đó sao, bà có kể ra chỗ nào cũng chẳng ổn thì chẳng lẽ con mọc thêm được một đôi tay.

Bà không nói hết mấy câu ấy, chỉ bảo có phải ở trăm năm đâu, hong khô là được. Hứa Thận nghe vậy mặt càng sầm xuống, cho rằng mẹ lấy chuyện ở tạm ra cãi với mình. Khi trả tiền, anh đã hỏi về ánh sáng, về ngưỡng cửa, thậm chí còn đi thử xem từ bếp tới giường mấy bước, thế mà chẳng hỏi tuyết sẽ theo mép ngói nào mà vào. Mẹ che chỗ nước ấy đi, như thể sợ phải thừa nhận anh cũng có thể bỏ tiền ra chọn nhầm, khiến anh càng không chịu coi như chẳng có chuyện gì.

Phương Quế Nương bước vào, thấy giường bị dời ra thì cau mày trước, hỏi sao bày bừa thế. Hứa Thận chưa đợi bà nói hết đã dúi một mảnh vải ẩm vào tay bà. Sờ tường xong, bà dịu giọng đôi chút, vẫn bảo nhà bỏ trống một thời gian, năm đầu có người ở thì thế nào cũng ẩm trở lại, đừng vừa thấy nước đã cho là ngói hỏng cả. A Tuệ nghe vậy, chợt nhận ra lời mình vừa nói với con hóa ra cũng giống hệt lời chủ nhà nói với mình.

Hứa Thận chỉ cho bà thấy nước chảy từ trên cao xuống chứ chẳng phải ẩm từ nền dội lên. Phương Quế Nương ngẩng đầu nhìn, lát sau ra ngoài lấy thang, đến cửa lại ngoái đầu bảo thợ lợp ngói cuối năm nhiều việc, chưa chắc gọi một tiếng là đến. Anh hỏi dồn phải đợi bao lâu, bà bảo mình có phải thợ lợp ngói đâu mà biết. Hai người cao giọng, đến tiếng giã gạo trong sân cũng ngừng một lúc. Trong phòng phía đông, Đỗ Nhân vừa cắt một đoạn chỉ, bàn tay vẫn lơ lửng chưa hạ xuống.

A Tuệ định kéo con lại, bảo thôi, đừng để hàng xóm nghe thấy. Hứa Thận rút cánh tay ra, khiến bà nhớ hồi nhỏ thằng bé bị người ta cười là chậm tay, cũng giằng tay như thế rồi ra đứng một mình ở chỗ khác. Hồi ấy bà nói đỡ cho con, giờ lại chẳng biết nên đứng về phía ai: giường quả thực ướt, con trai cũng quả thực có trả tiền ở, nhưng hễ cãi lên, bà có cảm giác chút ngày yên lành có được từ khi dọn vào thành cũng sắp thành trò cười cho thiên hạ.

Cuối cùng Phương Quế Nương trèo thang lên trước. Hứa Thận giữ bên dưới, chị đưa một tay mò vào máng xối, lấy ra một búi lá mục lẫn băng, trong đó còn có cỏ vụn rơi từ chiếu phơi trước nhà. Chị kéo mạnh ra, nước lập tức đổ xuống từ đầu kia, suýt xối ướt đầu anh. Đỗ Nhân mang chậu đến hứng, hứng được nửa chừng thì mỏi tay, bảo anh đừng chỉ mải nhìn lên, đưa một tay đỡ thay cô trước.

Máng tắc không phải toàn bộ nguyên do, hai viên ngói bên cạnh cũng lỏng. Phương Quế Nương muốn dùng tay chỉnh lại, Hứa Thận gọi dừng, nói giẫm vỡ thì càng khó thu xếp, đợi thợ ngói tới. Chàng làm nghề mộc, biết đứng trên cao, cũng biết mình không hiểu viên nào chồng dưới viên nào, không vì mẹ có mặt mà lại cố tỏ tài. Chàng giữ thang vững, đợi Phương Quế Nương xuống đất mới nhặt đám lá mục ấy vào nia.

Trong phòng nhất thời không thể ngủ ở chỗ kê giường. Hứa Thận định đón mẹ sang tiệm mộc, A Tuệ lập tức lắc đầu, hỏi sang ở lán chứa gỗ hay lại để thầy Nhậm dọn thêm một gian. Anh im lặng, bà lại muốn dời giường về chỗ cũ, nói bên trong bớt ướt một chút là được. Đỗ Nhân nghe sốt ruột, chỉ vào giữa vách, bảo xoay giường đặt ngang, trước hết tránh xa tường ẩm. Lối đi tuy hẹp, vẫn hơn ôm chăn chiếu chạy qua chạy lại.

Nói rồi nàng tự đi dời hòm trước. A Tuệ thấy năm xấp vải mới bên trong cửa gian đông, vội nói góc ấy có chỗ khô, có thể đặt tạm hòm của mình sang đó. Đỗ Nhân lại chặn, bảo chỗ ấy để hong vải của khách, không thể chèn thêm. Đồ trong sân đã dời la liệt khắp đất, một chỗ trống đâu có nghĩa là không ai dùng. Nói xong nàng cũng thấy giọng mình cứng, bèn dịu lại, lấy cho A Tuệ một tấm vải khô lót chân giường.

Lần này A Tuệ thôi nghĩ đến chuyện nàng có đảm đang hay không. Việc cô gái đang làm đều có người cần. Cô có thể cho một tấm vải, đâu có nghĩa là có thể nhường cả gian nhà. A Tuệ lau sạch góc rương, đẩy xuống gầm giường mình, chợt nghĩ nếu thật sự mang chiếc tủ cũ xuống núi thì hôm nay e đến một lối đi cũng chẳng còn. Chút lưu luyến thuở ấy, giữa chỗ ướt và chỗ khô ngay trước mắt, bỗng chẳng còn sức nặng như xưa.

Đến ngày hai mươi sáu, thợ lợp ngói mới rảnh tay. Trong hai đêm chờ, mẹ ngủ ở mép giường phía giữa phòng. Hứa Thận ở lại đêm đầu, đêm sau phải canh lửa hong khô gỗ làm cửa nên không ở được. Trước khi đi anh hỏi đến ba lần còn chỗ nào ẩm không, A Tuệ bị hỏi đến phát bực, chỉ tấm lót của chó dưới giường, bảo lần này mà ướt thì chẳng thể lại đổ hết cho nó. Bấy giờ Hứa Thận mới cười, dựng ngay ngắn chiếc ghế đã bị đá lệch trong lúc cãi nhau hôm qua.

Vá ngói không phải ồn một trận là xong. Thợ ngói trước hết bảo người trong nhà chuyển hết những thứ có thể bám bụi đi, bao gạo của Phương Quế Nương cũng phải dời. Bà nhìn cả hàng bao bên bếp, thở dài, tự cúi xuống chuyển, không gọi ông lão ở phòng nam lại nữa. Hứa Thận theo đỡ một góc, phát hiện đáy bao dính cám và bùn ướt, nặng hơn nhiều so với điều chàng vốn nghĩ chủ nhà chỉ cần bỏ tiền ra.

Ngụy Sách từ xưởng sang giục, vừa đúng lúc hai người đang khiêng bao. Cậu đứng ở cửa, thấy tay áo Hứa Thận đầy bụi, bèn nói thầy Nhậm hỏi gỗ có hút ẩm trở lại không, ngày kia có bắt đầu làm trục cửa không. Hứa Thận vốn định bảo cậu về nói mình đến ngay, nhưng bao gạo trong tay mới khiêng được nửa chừng, đành đặt cho vững trước rồi bảo cậu đợi một khắc. Ngụy Sách không nói thêm, tự đưa tay đỡ lấy bao nhẹ hơn, khiêng xong cũng chẳng đòi tiền công cho một khắc ấy.

A Tuệ nhận ra đây là cậu gọt chiếc lược nhỏ. Bà nhớ con nói cậu thiếu chuyên tâm, vốn định gặp thì nhắc một câu, giờ thấy cậu đã tự tay khiêng gạo trước, lời ấy lại khó nói ra. Cậu trai cũng chẳng biết đến vụ án nhỏ bà từng xử trong lòng, chỉ lễ phép gọi một tiếng thím, đón nước bà đưa bằng cả hai tay, kẽ móng đầy bụi gỗ mịn.

Bà bảo Ngụy Sách ngồi một lát, hỏi cậu bao nhiêu tuổi, nhà có mấy người. Ngụy Sách nói mười chín, nhà có em gái. Nói xong cậu nhìn sang Hứa Thận, sợ sư huynh nghe thấy lại lấy chiếc lược nhỏ ra trêu. Hứa Thận đang sốt ruột vì việc, lại chẳng cười, chỉ bảo cậu về xưởng trước, giữ đúng hai cạnh dài trên mẫu cửa, đừng vừa thấy hoa văn đã vội hạ đục. Ngụy Sách vâng lời, đặt bát xuống nhẹ hơn lúc mới đến.

Mái đã vá xong, nền nhà vẫn chưa khô ngay. Đỗ Nhân cho mượn chiếc giá nan cũ cô vừa thay, bảo kê quần áo lên khỏi mặt đất trước. A Tuệ đặt một gói kim chỉ lên, chợt thấy như mình lại mượn được một khoảnh khô ráo quen thuộc sau bếp nhà cũ. Bà muốn nấu cho cô một bát canh, nhưng trong nồi chỉ đủ cho mình và Hứa Thận. Bà đang ngần ngừ thì Đỗ Nhân đã mang sang một nắm củ cải thái thanh đã nướng, bảo hâm chung đi, đừng nhóm lửa riêng.

Hứa Thận làm xong việc trở về, ba người mỗi người gắp mấy thanh củ cải, nước canh ngọt hơn mọi ngày. A Tuệ vừa ăn vừa không nhịn được lại nhìn con trai và Đỗ Nhân. Hứa Thận cúi đầu nhặt một sợi rễ thô bên thành bát, chẳng ngước mắt, bà hơi thất vọng. Đỗ Nhân ăn xong đứng dậy trước, nói sáng mai Mạc Ảnh đến lấy năm món ấy, tối nay vẫn còn một mép phải khâu nốt, rồi mang cả bát về tự rửa.

Đợi trong phòng chỉ còn hai mẹ con, A Tuệ mới hỏi con trai có phải không thích nói chuyện với người ta lắm không. Hứa Thận sững ra rồi hỏi lại, tối nay nói còn chưa đủ à. Bà cười mắng chàng giả ngơ, nhưng chàng thật sự đã mệt đến mức chẳng muốn hỏi đằng sau từng chuyện mập mờ còn giấu điều gì. Chàng chỉ uống hết canh còn lại, dặn mai phơi chăn mẹ đừng cố giơ lên chỗ cao nhất, hai ngày nữa chàng sẽ về.

Bà chẳng hỏi thêm. Nghe tiếng gõ nhẹ vào bát ngoài sân, bà nhớ đêm hai mươi ba mình che vết nước, vốn chỉ muốn bớt một việc, nào ngờ kéo ra ba ngày dời giường chuyển bao, suýt còn đổ lỗi cho chó. Nếu con trai không dậy sớm xem giày, có lẽ bà vẫn tưởng cái lạnh trên tường ấy cứ phơi nắng là khô được. Nghĩ đến đó, bà giặt sạch mảnh vải cũ đã dùng che vết nước, vắt bên cửa sổ, thôi không giấu lại dưới giường.

Trước khi đi, Hứa Thận đưa tay sờ quanh góc cửa sổ đã vá. Phương Quế Nương cất thang, thấy anh vẫn chưa yên tâm thì bảo lần này tuy không phải tự tay anh sửa, cũng nên tin người thợ lợp ngói một chút. Anh nghe ra lời hơi có gai, nhưng chẳng cãi, chỉ gật đầu nói mình hiểu. Ra khỏi cổng sân, anh mới nhận ra cả ngày mình chỉ lo chuyện phòng của mẹ, bản vẽ cửa tiệm thuốc vẫn cuộn trong túi đồ nghề, góc giấy đã nhăn một nếp vì hơi ẩm.

Khi anh về xưởng, Nhậm Tuyền đã khép cửa một nửa, hỏi rốt cuộc ngày mai anh có thể yên tâm bắt tay vào xẻ gỗ không. Hứa Thận nói được, tiện tay đẩy cánh cửa mở rộng thêm để ôm gỗ vào. Anh không muốn giải thích thêm về bức tường của mẹ, cũng không muốn nhắc đến lúc nào trong ngày hôm nay quả thật mình đã không để tâm. Anh trải phẳng bản vẽ cửa mới, lấy thanh gỗ chặn nếp nhăn, nghĩ bụng chỉ cần làm tốt cánh cửa này, những nỗi cuống quýt vụn vặt trước mắt rồi sẽ bớt đi từng chuyện một.